LĐO cho biết, theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Hồng Quân, ngoài các buổi khảo sát trực tiếp ngoài hiện trường để thu thập chứng cứ, làm việc với các nhân chứng, các bên liên quan, Uỷ ban Nhà nước điều tra sự cố sập 2 nhịp dẫn cầu Cần Thơ (viết tắt là UBĐT) đã tổ chức 8 phiên họp toàn thể. Cuối cùng, một bản báo cáo chi tiết về kết quả điều tra nguyên nhân của sự cố này cũng được hoàn tất với gần 100 trang và 10 phụ lục kèm theo dày trên 1.000 trang tài liệu.
Kết quả điều tra đã chỉ ra rõ một số nguyên nhân mà báo chí cũng như nhiều chuyên gia, tổ chức, đơn vị chức năng phỏng đoán và phân tích sau khi 2 nhịp dẫn cầu Cần Thơ bị sập làm 54 người chết và 80 người bị thương như: Việc thiết kế hệ thống kết cấu đỡ tạm trong điều kiện chưa xét tới lún lệch; một số sai lệch trong thi công, gia công, chế tạo, lắp dựng hệ thống kết cấu đỡ tạm; một số yếu tố bất lợi như sự thay đổi của nước ngầm do các trận mưa liên tiếp trước thời điểm xảy ra sự cố; sự tăng tải nhanh do bêtông cầu đợt 10 và 11 được đổ liên tiếp trong 2 ngày 24-25.9.2007; cộng hưởng dao động do công nhân đi lại trên cầu và cần cẩu; lún lệch giữa móng trụ tạm và trụ chính; lún lệch giữa hai đài móng trụ tạm đều không phải là nguyên nhân chính gây ra sự cố đau thương này!
Vậy nguyên nhân chính gây nên thảm hoạ này là gì? Theo UBĐT, lún lệch của đài móng trụ tạm thượng lưu T13U theo hướng dọc cầu từ phía bờ ra phía sông là nguyên nhân chính gây ra sự cố. Lún lệch đài móng đã làm tăng nội lực trong các bộ phận của trụ tạm gây đứt bu lông liên kết của một số thanh giằng xiên dẫn tới các thanh đứng của trụ tạm này mất ổn định, kéo theo sự sập đổ của các kết cấu bên trên trụ tạm.
Ông Quân cũng cho biết trước đó, nhà thầu thi công xây dựng và nhà thầu tư vấn phía Nhật Bản cũng có báo cáo tự đánh giá về nguyên nhân sự cố và hoàn toàn trùng khớp với kết luận của UBĐT.
Khi được hỏi UBĐT đã xem xét trách nhiệm của các cá nhân cũng như những đơn vị liên quan trong việc xảy ra sự cố này, Bộ trưởng Quân cho biết, việc xảy ra lún lệch trong phạm vi hẹp của một đài móng trụ tạm trong trường hợp này có thể xem là tình huống rủi ro, khó lường trước được trong thiết kế thông thường.
Tuy nhiên, về mặt trách nhiệm chung, các nhà thầu chính và phụ của phía Nhật Bản ngay sau khi xảy ra sự cố cũng đã lên tiếng xin lỗi trước công luận và chịu trách nhiệm dân sự bằng việc bồi thường cho gia đình các nạn nhân. Còn về trách nhiệm các cá nhân liên quan, Bộ CA đã tiến hành khởi tố vụ án để điều tra và sẽ phải chờ kết quả này.
* Chiều 3/7, ông Nguyễn Văn Công - chánh văn phòng kiêm người phát ngôn của Bộ Giao thông vận tải (GTVT) – đã cho biết trên TTO là bộ này đã có văn bản đề nghị Ủy ban Nhà nước điều tra sự cố cầu Cần Thơ đánh giá phương án thi công lại hai nhịp bị sập của cầu Cần Thơ để xin ý kiến Chính phủ cho phép thi công lại phần bị sự cố.
Theo ông Trần Chủng - cục trưởng Cục Giám định nhà nước về chất lượng công trình xây dựng, người phát ngôn của Ủy ban nhà nước điều tra sự cố sập hai nhịp dẫn cầu Cần Thơ, sau khi Bộ GTVT trình bày phương án thiết kế để thi công lại hai nhịp bị sập của cầu Cần Thơ, ủy ban đã góp ý và đề nghị Bộ GTVT có kế hoạch chi tiết đảm bảo an toàn trong việc thi công, theo dõi việc thực hiện tất cả các khâu để không xảy ra sự cố.
Sau khi công bố kết luận nguyên nhân sập hai nhịp dẫn cầu Cần Thơ, ủy ban không còn chức năng hoạt động nên đã đề nghị Thủ tướng giao Hội đồng nghiệm thu nhà nước kiểm tra, giám sát việc xây dựng lại phần bị sự cố của cầu Cần Thơ. Ông Trần Chủng cho rằng gói thầu xảy ra sự cố vượt tiến độ ba tháng nhưng đã chậm chín tháng không thi công kể từ khi bị sập. Nếu thi công lại một cách tích cực thì cũng phải mất sáu tháng mới hoàn thành. Tuy nhiên, ông Chủng cũng khuyến cáo nhà thầu không nên vì áp lực tiến độ mà lơ là việc đảm bảo an toàn trong quá trình thi công, tránh những sự cố có thể xảy ra.
Cầu Cần Thơ được khởi công ngày 25-9-2004 và dự kiến hoàn thành tháng 12-2008 nhưng đã xảy ra sự cố sập hai nhịp dẫn phía bờ Vĩnh Long ngày 26-9-2007 làm 54 người chết, 80 người bị thương. Sau một thời gian xảy ra sự cố, ngày 8-1-2008, Thủ tướng Chính phủ đã cho phép các đơn vị tiếp tục thi công gói thầu số 1 và 3 cầu Cần Thơ (đường dẫn vào cầu chính phía Vĩnh Long và Cần Thơ) với yêu cầu đảm bảo tuyệt đối an toàn. Một số hạng mục thuộc gói thầu số 2 (có nhịp bị sập) đã được khởi động lại vào tháng 3-2008. Tháng 5-2008, Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải có công văn yêu cầu Bộ GTVT và Bộ Xây dựng giải quyết vướng mắt đẩy nhanh tiến độ dự án xây dựng cầu Cần Thơ.