Khó khăn hiện thời của nước ta - gây ra bởi một cơn lũ đầu tư nước ngoài và những khoản vay ngân hàng của các doanh nghiệp nhà nước - là thách thức kinh tế hóc búa nhất kể từ khi mở cửa đất nước cho đầu tư tư nhân và nước ngoài vào cuối những năm 1980.

Theo như đánh giá của các chuyên gia phân tích, sau nhiều tháng bị chỉ trích về việc đã không có những hành động dứt khoát đủ để giảm đà tăng của giá cả, đã có những dấu hiệu cho thấy chính phủ đang bắt đầu hiểu được tính chất nghiêm trọng của tình hình.

Trong chuyến công du tới Mỹ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã tìm tới lời khuyên của ông Alan Greenspan, cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Theo một nguồn tin đáng tin cậy thì ông Greenspan đã cho rằng sai lầm lớn nhất của Việt Nam chính là sự thất bại trong việc đã không chịu trả sạch các món nợ đang ngày càng gia tăng. Ông còn khuyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng rằng Việt Nam cần đi xa hơn nữa trong việc hạn chế chi tiêu từ các doanh nghiệp nhà nước.

Chính phủ đã tạm ngưng nhập khẩu vàng trong một nỗ lực nhằm giảm thiểu mức gia tăng thâm hụt thương mại. Thứ 5 tuần trước, ngân hàng trung ương cũng đã nới rộng biên độ cho phép đồng tiền Việt Nam trao đổi với đồng đôla bắt đầu từ thứ 6. Giờ đây đồng tiền Việt Nam được phép thay đổi tỉ giá lên xuống 2% so với đồng đôla mỗi ngày, so với mức trước đó là 1%. Vào đầu tháng này, chính phủ cũng đã đưa ra một mức phá giá đồng nội tệ khoảng 2% so với trước đó.

Các nhà phân tích cho rằng biên độ trao đổi rộng hơn nghĩa là cho phép một mức trượt giá dần dần của tỉ giá chính thức so với tỉ giá trên thị trường tự do vẫn được thông báo tại các tiệm vàng và các quầy thu đổi ngoại tệ tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Ở đó, một đô la mua được 19.000 đồng - cao hơn tỉ giá chính thức 16.451 đồng là 15%.

Ông Lê Xuân Nghĩa, vụ trưởng phụ trách giám sát hoạt động ngân hàng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đồng thời là một cố vấn cho thủ tướng, trong một cuộc phỏng vấn đã nhận định rằng: "Chúng tôi giữ tỉ giá hối đoái của mình cố định với đồng đô la để trợ giúp cho xuất khẩu, thế nhưng điều này lại chỉ khiến cho lạm phát gia tăng".

Thứ 5 tuần trước, Tổng Cục thống kê đã đánh giá lạm phát đã lên tới mức 26,8%/năm trong tháng Sáu, tăng so với mức 25,2% vào tháng 5. Đồng thời, cũng có những dấu hiệu cho thấy các tập đoàn nhà nước đang nhận được những thông điệp rằng họ cần phải siết chặt chi tiêu. Tuần trước, Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam cho biết nó đang rút 1 tỉ đôla Mỹ cổ phần trong dự án thép trị giá 5 tỉ được hãng Posco của Hàn Quốc triển khai. Posco hiện đang tiếp tục một mình thực hiện dự án này. Vinashin là một tập đoàn đóng tàu biển của Việt Nam, giờ đang cho tạm dừng 40 dự án khác với trị giá tổng cộng 395 triệu đôla Mỹ.

Những diễn tiến này đã tiếp thêm chút sức sống cho thị trường chứng khoán Việt Nam đang hấp hối, khi mà nó đã mất đi khoảng 60% giá trị kể từ đầu năm nay. Điểm chuẩn của VN Index đã tăng lên liên tiếp trong bốn phiên giao dịch, đóng cửa ở mức 0,7% đạt 386,48 điểm vào hôm thứ 5.

Ông Spencer White, một chiến lược gia của Công ty chứng khoán Thân Việt tại TP Hồ Chí Minh, nhận xét: "Các nhà lãnh đạo Việt Nam đã vượt qua được giai đoạn phủ nhận và bây giờ họ đang ở giai đoạn chấp nhận".

Chính phủ Việt Nam vẫn phải chiến đấu với một cơn lạm phát dòng tiền đầu tư từ các nhà sản xuất nước ngoài, đặc biệt là những nhà đầu tư đào thoát khỏi thị trường Trung Quốc do giá cả tăng cao. Các thương hiệu nổi tiếng toàn cầu như Canon Inc. và Intel Corp. đã trở thành các nhà đầu tư lớn ở Việt Nam, cùng với các nhà sản xuất thép Đài Loan và các tập đoàn đóng tàu Hàn Quốc.

Chính phủ Việt Nam cho biết sẽ có được 33 tỉ đôla Mỹ từ các đề nghị đầu tư nước ngoài trong 6 tháng đầu năm - tăng hơn 50% so với mức 20 tỉ của cả năm 2007. Chính phủ cũng cho biết rằng họ đang phải để mắt tới mức độ của các khoản vay quá hạn chưa thanh toán ở khu vực ngân hàng như là những dự án phát triển kinh doanh bất động sản đang phải oằn lưng chống chọi với tình trạng giá cả nguyên vật liệu tăng cao.

Công ty đầu tư Roth Capital Partners LLC có trụ sở tại Los Angeles nhận định rằng phải mất từ ba tới sáu tháng trước khi thấy rõ một bức tranh sáng sủa về việc liệu Việt Nam có thể kiềm chế được vấn đề lạm phát của mình hay không. Song, công ty này đã cho biết trong một lời chú giải cho khách hàng vào hôm thứ Tư rằng: "Khi nền kinh tế Việt Nam được điều chỉnh lại từ những nan đề về tiền tệ của nó, chúng tôi cho rằng các nhà đầu tư toàn cầu sẽ lại được khích lệ về những viễn cảnh chắc chắn, dài lâu ở đây".