Thủ tục hành chính nhiêu khê
Cty thoát nước Hà Nội cho biết, hệ thống thoát nước của TP hiện là hệ thống thoát nước chung và tự chảy, nước mưa và nước thải từ cống rãnh trong các ngõ xóm hoặc trên đường phố, điểm dân cư đổ vào các trục tiêu thoát chính là các cống, mương. Tuy nhiên, qua khảo sát, mật độ cống vẫn thấp, chiều dài cống so với chiều dài đường mới chỉ chiếm 60% trên đường phố và 29% đưỡng ngõ xóm, nhiều tuyến cống thoát nước chính đã xuống cấp nghiêm trọng do sử dụng từ thời Pháp. Các mương thoát nước có tổng chiều dài 77,93km, nhưng nhìn chung tiết diện nhỏ, cao đế đáy không đảm bảo thoát nước mưa.
Qua tìm hiểu, hiện mạng lưới sông qua TP dài 44,45km nhưng do kinh phí nạo vét hạn hẹp, lượng bùn bồi đắp và bổ cập từ 0,5 - 1m so với độ hoàn công của dự án giai đoạn 1. Một số đoạn kè trên sông Kim Ngưu và sông Lừ xuất hiện sạt lở và xuống cấp. Theo Cty thoát nước Hà Nội, các công trình thuộc Dự án thoát nước giai đoạn I đến nay đã trên 7 năm, có hạng mục đã 10 năm nên cũng ảnh hưởng đến hệ thống thoát nước Hà Nội.
Ông Nguyễn Lê - Tổng giám đốc Cty thoát nước Hà Nội - thừa nhận: Hiện chỉ với lượng mưa từ 50mm trở lên là xuất hiện gần 40 điểm úng ngập trên địa bàn TP.
Ông Lê cho rằng, hiện trên địa bàn có nhiều dự án đang cùng triển khai thi công gây ảnh hưởng đến hệ thống thoát nước. "Các công trình khi thi công khiến dòng chảy bị thu hẹp, đặc biệt có công trình khi thi công phải chặn dòng chảy" - ông Lê giải thích.
Ông Lê cũng bức xúc, việc phân cấp quản lý các hồ điều hoà về cho các quận quản lý cũng làm ảnh hưởng đến việc thoát nước cho thành phố. Cụ thể, một số quận đã ký kết với các công ty quản lý, khai thác các hồ và các công ty này đã tổ chức nuôi cá tại các hồ điều hoà, như hồ Thành Công, Thiền Quang, Giảng Võ, Thanh Nhàn 1 và 2. Khi đã nuôi cá, việc hạ mức nước các hồ trước khi có mưa xuống gặp khá nhiều thủ tục hành chính nhiêu khê, như phải liên hệ với các quận, tiếp đó là các công ty quản lý hồ, sau đó mới hạ được mực nước các hồ.
"Toàn bộ các hồ trên đều có nhiệm vụ rất quan trọng, bởi lẽ đó là những hồ điều hoà nước mưa. Khi xảy ra mưa lớn, nước từ các khu vực lân cận đều chảy vào hồ trước khi chảy ra hệ thống thoát nước của thành phố" - ông Lê cho biết.
Chưa thể giải quyết triệt để
Cty thoát nước Hà Nội cho biết, để giải quyết tình trạng úng ngập cục bộ, bên cạnh việc tăng cường duy tu, duy trì hệ thống thoát nước, từ đầu năm đến nay, Cty đã lập dự án, triển khai xây dựng các hệ thống thoát nước để giải quyết các điểm úng ngập.
Theo đó, Cty đã lên kế hoạch giải quyết 16 điểm úng ngập cục bộ, trong đó có 9 điểm sử dụng nguồn vốn chống úng ngập cục bộ (vốn duy trì thoát nước) gồm: Cải tạo thoát nước ngã ba Liên Trì - Nguyễn Du, ngã ba Hàng Vôi - Trần Quang Khải, phố Láng Hạ (từ La Thành đến ngõ 5 Láng Hạ), đường Nguyễn Trãi (đoạn từ Ngân hàng Công thương Thanh Xuân đến Nhà máy thuốc lá Thăng Long), ngã ba đường Ngọc Hồi - Pháp Vân, phố Trần Bình (khu vực trước cổng Bệnh viện 198), phố Hồng Mai (khu vực Bệnh viện Tâm thần), Pháp Vân - đoạn bến xe Thanh Trì (cải tạo hậu cống mương Sở Thượng), ngã ba Long Biên 2 - Ngọc Lâm.
Ngoài ra, còn có 7 điểm giải quyết úng ngập bằng nguồn vốn giải quyết bức xúc dân sinh về thoát nước, gồm: Phố Thụy Khuê (trước cửa trường Chu Văn An), khu tập thể Ngọc Khánh, ngã tư Quang Trung - Trần Quốc Toản, phố Trần Khánh Dư (trước cửa Bệnh viện Hữu Nghị), đường Nguyễn Văn Cừ (khu vực ngõ 66), phố Khương Đình, phố Đức Giang. Các điểm úng ngập cục bộ trên đều có chung nguyên nhân do thiếu cống, cống xuống cấp hoặc cống nhỏ không đảm bảo tiêu thoát. Giải pháp kỹ thuật chủ yếu lắp đặt bổ sung cống, cải tạo mở rộng các điểm co thắt. 19 điểm úng ngập còn lại được giảm thiểu bằng các biện pháp nạo vét duy trì, được thực hiện bằng nguồn vốn ODA (dự án TN giai đoạn II) hoặc vốn xây dựng cơ bản, vốn xã hội hoá...
Trong giai đoạn II của dự án thoát nước (từ tháng 8.2008), Cty thoát nước sẽ tập trung giải quyết nạo vét hồ điều hoà, kênh, mương, xây dựng hơn 300km cống, cống hoá mương, nâng công suất trạm bơm Yên Sở.