Đường vào địa ngục

Nhà báo muốn vào bãi đào vàng này chỉ có con đường duy nhất là bỏ mọi phương tiện tác nghiệp gia nhập đám cửu vạn hoặc chấp nhận cùng đi với cơ quan chức năng được bố trí đầy đủ phương tiện để chứng kiến những điều không phải là sự thật ở đây. 

Con đường độc đạo từ thị trấn Khấm Đức vào bãi đào đãi vàng ở Phước Thành chỉ khoảng  50km, nhưng được giới xe ôm ở đây hét với giá 600 nghìn đồng cho một chuyến vào ra với điều kiện thời tiết nắng ráo, không mưa. Còn mùa mưa có đưa tiền triệu cũng lắc đầu. Nếu chịu chơi phải chi ngay 1,6 triệu đồng để 2 chiến binh xe ôm cùng đi áp tải một người.

Phan Đức Anh, một tài xế xe ôm đưa tôi vào chốn địa ngục hầm vàng này bảo rằng, trước đây giới xe ôm phải  là những con nghiện nhiễm HIV mới đủ "dũng khí" để đi trên tuyến đường này. Còn bây giờ, chỉ còn lại những người khỏe mạnh với thần kinh thép mới trụ lại nổi với nghề.

Con đường chỉ vỏn vẹn 50km, nhưng hai chiếc xe ôm, dù là loại “ngựa sắt” Mink, vẫn ì ạch chạy hết 4 giờ đồng hồ không nghỉ. Ở thành phố nhắc đến “ổ gà”  đã sợ, đường ở đây bé nhất cũng là “ổ trâu”. Con đường như bị băm nát, không còn là đường. Hai bên chỉ là rừng hoang vu.

Quả thật, cái giá 600.000 đồng (trời nắng) và gấp đôi cho một vòng xe khi trời mưa chả thấm vào đâu so với tiền khấu hao, xăng xe. Đã thế, Đội thuế huyện Phước Sơn lại đặt 1 trạm thu tại gầm Nước Chè. Xe ôm phải nộp “mãi lộ” 30.000 đồng/chuyến, ô tô 1 triệu đồng/xe.

Hầu hết xe đi tuyến đường này không biển số, việc thu tiền được thực hiện không chứng từ và miễn bàn cãi. Không rõ quy định này được thực hiện theo "luật" nào? 

Để nuôi 2 con đang học đại học, ông Anh đã phải đánh đổi sự hiểm nguy từng ngày trong hơn 10 năm nay. Ông Anh bảo, chốn địa ngục hầm vàng ông đã từng kinh qua, không thể trụ nổi nên đành chuyển nghề, và đã hơn 10 năm nay, với chiếc Mink già nua, ông đã chống chèo đánh đổi mạng sống của mình đã nuôi được hai con vào đại học. 

Một bãi đào vàng nhìn từ trên cao

Ông Anh, trong câu chuyện dọc đường bảo rằng: Đi được xe là còn sướng, chút nữa hết đường, gặp cai, chú phải lội bộ cõng hàng. Khi ấy mới biết thế nào là đời cửu vạn đào vàng.

Đời cửu vạn đào vàng!

Hết xe ôm, hành trình cuốc bộ bắt đầu với “Dựt dốc” đồi khô, thôn 1 Phước Thành, rồi băng qua sông Đắk Mi ngầu đục với mùi tanh nồng bởi chất độc cyanua, PV VietNamNet tận mắt chứng kiến hàng đoàn cửu vạn, gánh thuê, cõng mướn.

Họ nối đuôi nhau, gót người trước chạm đầu người sau, lầm lũi, oằn mình. Đáng kinh ngạc hơn là những tốp thiếu nhi 10-15 tuổi đến đây làm. Các em đều là người địa phương, bỏ học đi cõng thuê. Nhiều em cõng dầu máy, thiết bị máy móc bằng sắt cặm cụi vượt qua những con dốc để kiếm mỗi ngày 30 nghìn đồng. Khoản tiền công gùi cõng này có thể nuôi sống cả gia đình...

Ông Nguyễn Lâm - ở Quảng Xương, Thanh Hóa tình cờ chúng tôi gặp trên đường vào bãi vàng - đang liêu xiêu gánh hàng nặng oằn vai. Ở cái tuổi 53, nhìn già như tuổi 70, ông đã có thâm niên với hơn 10 năm cõng chuyến. Gùi hàng 65kg so với trọng lượng cơ thể chỉ nhỉnh hơn 40kg.

Ông đã từng được phong là kiện tướng gùi hàng, nhưng so ra vẫn chưa thấm vào đâu khi ông đã từng oằn vai gánh nặng gia đình, nuôi 6 con ăn học. Trò chuyện trên đường, nhân lúc ngồi bên suối giữa chặn đường, ông Lâm kể hơn 10 năm gùi hàng, ông đã nuôi được 4 con ăn học nên người ở quê.

Trên chặng đường khổ ải vào hầm vàng, PV VietNamNet gặp đoàn quân hơn 40 người của Công ty TNHH Trường Sơn. Đa số là những thanh thiếu niên tuổi từ 14 đến 20 tuổi. Tất cả đều xanh xao vàng vọt, đang cắm đầu lầm lũi, không rõ vì gánh nặng trên vai khi đang cõng dầu máy, thuốc nổ vào đồi G18, xã Phước Thành hay vì 3 “cai” đầu dài luôn cầm gậy lăm lăm dẫn đầu, chốt đuôi.

Lúc nghỉ chân, một chú bé trong đoàn cửu vạn không chịu nói tên bảo rằng: Hàng nặng lắm, toàn dầu chạy máy. Em đi chậm, cả đoàn đi chậm thì chỉ có xơi gậy. Đang mon men nói chuyện, một "đại ca" mắt vằn máu tay lăm lăm gậy đi đến. Xanh mặt!

Những gì mà PV ghi nhận được có thể khẳng định: Toàn bộ người lao động ở chốn địa ngục hầm vàng ở đây đang phải làm việc như khổ sai mà chẳng có luật pháp hay chính quyền nào can thiệp! Việc cấp giấy phép cho các DN có lẽ chỉ là hình thức hợp pháp hoá việc khai thác vàng trái phép tại đây...

Kỳ 2: Những đứa trẻ bị hành hạ ở hầm vàng