Theo lời ông Trần Văn Chắc (huyện Sông Cầu, Tây Ninh), trước đây vợ chồng ông vay mượn vốn của người thân và bạn bè để kinh doanh nhưng làm ăn thua lỗ. Năm 1990, vợ chồng ông thu gom được tiền bán hàng mua vàng về trả nợ. Ngày 12-7-1990, vợ chồng ông chạy xe máy đến chợ Bàn Cờ (quận 3, TP.HCM) mua một ký vàng bốn số chín. Sợ bị cướp nên trên đường về vợ chồng ông giấu vàng trong xe máy. Khi về đến huyện Trảng Bàng (Tây Ninh), Công an huyện Trảng Bàng kiểm tra, phát hiện trong xe của vợ chồng ông có vàng. Vợ chồng ông bị tạm giữ vì hành vi vận chuyển trái phép tiền tệ qua biên giới.

Tại cơ quan điều tra, vợ chồng ông một mực kêu oan. Một tuần sau, vợ ông Chắc được Công an huyện Trảng Bàng trả tự do, ông Chắc được chuyển lên Công an tỉnh để điều tra tiếp. Hai tháng sau, VKSND tỉnh Tây Ninh ra quyết định đình chỉ vụ án vì cho rằng ông không phạm tội, trả tự do cho ông và trả lại ông một ký vàng bị tạm giữ.

Không rõ cơ quan nào phải trả vàng!

Sau hai tháng bị giam giữ, ông Chắc mừng rơn khi nhận được cái quyết định quý như vàng ấy. Khổ nỗi quyết định đình chỉ vụ án của VKSND tỉnh lại không ghi rõ cơ quan nào phải trả lại ký vàng cho ông Chắc. Ngay sau đó, ông Chắc đến Phòng Cảnh sát điều tra, Công an Tây Ninh (tên gọi lúc ấy) xin nhận lại tài sản và vàng để kịp trả nợ. Nhưng ông chỉ được trả lại chiếc xe máy, tiền mặt trước lúc bị bắt cùng một số giấy tờ tùy thân, còn vàng thì không thấy đâu. Ông Chắc nhỏ nhẹ hỏi thì cán bộ phòng này nghiêm nghị trả lời: “Ở đây không có giữ vàng”.

Vợ chồng ông Chắc đến Công an và VKSND huyện Trảng Bàng để hỏi thăm số vàng của ông đang ở đâu. Hai cơ quan này cho biết UBND huyện Trảng Bàng là cơ quan ra quyết định tịch thu vàng của ông. Ông lại gõ cửa UBND huyện Trảng Bàng thì được trả lời rằng thẩm quyền giải quyết thuộc UBND tỉnh. Vợ chồng ông liên tục gửi đơn đến UBND tỉnh nhưng không được giải quyết.

Vợ chồng ông Chắc không còn tâm trí nào để lo làm ăn, chỉ tập trung khiếu nại đòi lại ký vàng suốt nên tài sản tích cóp vơi đi, nợ nần ngày một chồng chất. Mệt mỏi, kiệt quệ, ông Chắc tính buông xuôi nhưng rồi lại vay tiền lặn lội ra Hà Nội đến các cơ quan trung ương kêu cứu. Năm 1994, Văn phòng Chủ tịch nước có Công văn số 145 VP/CN xác định vụ việc này thuộc trách nhiệm giải quyết của chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh và chuyển đơn đến cơ quan này. Nhưng mọi việc “đâu lại vào đó” trong 17 năm qua. “Năm 2005, vợ tôi buồn rầu sinh bệnh rồi chết, con cái tứ tán. Tài sản trong nhà lần lượt đem bán để làm lộ phí đi khiếu nại. Tài sản duy nhất là căn nhà tôi vừa bán để trả nợ, giờ tôi cất tạm chòi tranh để ở” - ông Chắc nghẹn ngào nói.

UBND tỉnh có trách nhiệm giải quyết

Vào tháng 6-2007, trao đổi với chúng tôi, ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó văn phòng UBND tỉnh Tây Ninh cho biết UBND tỉnh đã tổ chức hai cuộc họp liên ngành gồm Công an, VKS, Tòa án và UBND huyện Trảng Bàng nhưng chưa thể giải quyết dứt điểm. Vụ việc xảy ra quá lâu, VKS tỉnh đã chuyển hồ sơ lên VKSND tối cao lưu trữ. UBND tỉnh yêu cầu VKSND tỉnh gửi công văn đề nghị VKSND tối cao chuyển hồ sơ về. Quan điểm UBND tỉnh là khi có hồ sơ xác định việc tịch thu không có căn cứ thì sẽ quyết định trả lại vàng cho ông Chắc. Mới đây, VKSND tối cao có công văn trả lời VKSND tỉnh là không lưu trữ hồ sơ vụ này và thẩm quyền giải quyết thuộc UBND tỉnh Tây Ninh.